2026 సెప్టెంబర్ 13
మైనింగ్ కంపెనీలను ప్రతిఘటిస్తున్న నాయకుల అరెస్టులను ఖండిస్తున్నాం!
2026 సెప్టెంబర్ 10వ తేదీన సాయంత్రం సుమారు 4:30 గంటలకు, నియమగిరి సురక్షా సమితికి చెందిన డోంగ్రియా కొంధ్ నాయకుడు, లాదా సికాక లంజిగఢ్ కోర్టులో ఒక కేసులో బెయిల్ పొందిన తర్వాత తన న్యాయవాది, ఆరుగురు స్నేహితులతో కలిసి తన గ్రామనికి తిరిగి వస్తుండగా, కళ్యాణ్సింగ్పూర్ సమీపంలో వారి వాహనాన్ని సాయుధ పోలీసు బృందం అడ్డగించింది. కళ్యాణ్సింగ్పూర్ పోలీసు స్టేషన్ ఐఐసి, కేశింగ ఎస్డిపిఓ, విశ్వనాథ్పూర్ పోలీసు స్టేషన్ ఐఐసి నేతృత్వంలోని పోలీసు బృందం ఆయన్ను బలవంతంగా తీసుకెళ్లారు.
ఈ సంఘటన జరిగిన రెండు గంటలలోపు, వేదాంతకు చెందిన సిజిమాలి బాక్సైట్ మైనింగ్ ప్రాజెక్ట్ను వ్యతిరేకిస్తున్న రెండు ప్రధాన గ్రామాలు అయిన కాశిపూర్ బ్లాక్లోని కోందమల్, తువామల్ రాంపూర్ బ్లాక్లోని తలాంపదర్లో సాయుధ పోలీసు బృందాలను మోహరించారు. గ్రామాలలో భయభ్రాంతులు అలుముకున్నాయి.
మేము, కన్సర్న్డ్ సిటిజన్స్ ఫోరమ్ తరపున, న్యాయవాదులు, మానవ హక్కుల సంఘాలు, కార్మిక సంఘాలు, పౌర సమూహాలు, వివిధ రాజకీయ పార్టీల సభ్యులతో కలిసి, ఒడిశా పోలీసులు ఆదివాసీ నాయకుడు లాదా సికాకను దౌర్జన్యంగా అరెస్ట్ చేయడాన్ని, సిజిమాలి గ్రామాల వద్ద పోలీసుల సాయుధ మోహరింపును తీవ్రంగా ఖండిస్తున్నాము. అలాగే లాదా సికాకను వెంటనే విడుదల చేయాలని; ఆ రెండు గ్రామాలపైన పోలీసుల దిగ్బంధాన్ని ఎత్తివేయాలని డిమాండ్ చేస్తున్నాము.
24 గంటలు గడిచినా లాదా సికాకను రాయగడ కోర్టులో హాజరుపరచకపోవడం అత్యంత ఆందోళనకరమైన విషయం. ఆయన్ను ఎక్కడ ఉంచారనే దానిపై ఎలాంటి సమాచారం వెల్లడించలేదు. సంఘటన సమయంలో అక్కడ ఉన్న ఆయన న్యాయవాది, స్నేహితులు రాయగడ ఎస్పీకి రాతపూర్వక ఫిర్యాదు అందజేసినప్పటికీ, వారిని కేవలం వేచి ఉండేలా చేశారు. దీనివల్ల మొత్తం సముదాయం తీవ్ర ఆందోళనకు గురైంది.
ఆ తర్వాత, లాదా సికాకను పలు ప్రాంతాలకు మార్చారనే వార్త వచ్చింది. 10వ తేదీ రాత్రి 10:30 గంటలకు ఆయన్ను కోర్టులో హాజరుపరిచారు, ఆ తర్వాత జైలుకు తరలించారు.
ఇక్కడ గమనించాల్సిన విషయం ఏమిటంటే, 9 ఏళ్ల క్రితం నాటి పాత కేసు (నెంబర్ 349/2017) ఆధారంగా, మార్చి 15న లాంజిగఢ్ JMFC జెఎంఎఫ్ సి కోర్టు లాదా సికాకను పరారీలో ఉన్నట్లు ప్రకటించింది. అంతేకాకుండా ఆయన ఆస్తులను జప్తు చేయాలని కళ్యాణ్సింగ్పూర్ పోలీసు స్టేషన్ అధికారిని ఆదేశించింది. అయితే లాదా సికాక ఒడిశా హైకోర్టును ఆశ్రయించగా, ఆ కోర్టు ఆ ఎఫ్ఐఆర్ను కొట్టివేసింది.
ప్రజల ఆకాంక్షలపై, వారి సమష్టి ఉద్యమంపై జరిగిన ఈ తాజా దాడికి నేపథ్యంగా, 2023 ఫిబ్రవరిలో వేదాంత కంపెనీకి సిజిమాలి బాక్సైట్ బ్లాక్ మైనింగ్ లీజు కేటాయించిన తర్వాత జరిగిన పరిణామాలను గుర్తుంచుకోవాలి. 2023 జూలై నుండి కాలాహండి జిల్లా తువామల్ రాంపూర్ బ్లాక్, రాయగడ జిల్లా కాశిపూర్ బ్లాక్లోని గ్రామస్తులు ‘మా మాటి మాలి సురక్ష మంచ్’ ఆధ్వర్యంలో శాంతియుత, ప్రజాస్వామిక పద్ధతుల్లో మైనింగ్ ప్రాజెక్ట్ను ప్రతిఘటిస్తున్నారు.
అన్ని స్థాయిల అధికారులకు వారు లెక్కలేనన్ని దరఖాస్తులు, విజ్ఞాపన పత్రాలు సమర్పించారు. వారి మాట వినడానికి బదులుగా, స్థానిక యంత్రాంగం కంపెనీ అనుచరులతో కలిసి ప్రజల ఐక్యతను దెబ్బతీయడానికి, ఉద్యమాన్ని అణచివేయడానికి వారి మధ్య విభజనలను సృష్టిస్తోంది. శాంతియుత సహజీవనం కోసం గ్రామస్తుల సమష్టి సంకల్పాన్ని నాశనం చేయడానికి నిరంతరం ప్రయత్నాలు జరుగుతున్నాయి. తప్పుడు కేసుల ద్వారా ప్రజలను, ఉద్యమాన్ని నిరంతరం నేరస్థులుగా చిత్రీకరిస్తుండటం అత్యంత ఆందోళనకరమైన విషయం.
గత మూడు సంవత్సరాలలో, కనీసం 43 పోలీసు కేసులు నమోదయ్యాయి; వంద మందికి పైగా ఆదివాసీ, దళిత మహిళలు, పురుషులు ఒడిశా జైళ్లలో మగ్గాల్సి వచ్చింది. ఉదాహరణకు, 2026 మార్చి 8 నుండి 2026 ఏప్రిల్ 8 వరకు, కేవలం ఒక్క నెలలోపే 24 మందిని జైలుకు పంపారు, 217 మందిని నిందితులుగా చేర్చారు. “ఇతరులు” మొత్తం సంఖ్య 1,140 కి చేరింది.
ఏప్రిల్ 7వ తేదీ తెల్లవారుజామున 3 గంటలకు కొందమల్ గ్రామంలో పోలీసులు పాల్పడిన అమానుష, క్రూరమైన దాడులు ఒడిశాలోనే కాకుండా దేశవ్యాప్తంగా సంచలనం సృష్టించాయి. “అభివృద్ధి” అనే ముసుగులో ప్రభుత్వ దౌర్జన్యాన్ని, నిర్బంధాన్ని ప్రజలు ఎంతో ధైర్యంగా ఎదుర్కొన్నారు; ఇప్పటివరకు మైనింగ్ కార్యకలాపాలను అడ్డుకోగలిగారు.
వేదాంతతో పాటు అదానీకి చెందిన ప్రతిపాదిత కుట్రుమాలి బాక్సైట్ మైనింగ్ ప్రాజెక్ట్కు వ్యతిరేకంగా విస్తృతంగా ప్రజా నిరసనలు వ్యక్తమయ్యాయి. 2026 ఏప్రిల్లో పర్యావరణ ప్రజాభిప్రాయ సేకరణ ఉంటుందని ప్రకటించినప్పుడు, మైనింగ్ను పూర్తిగా నిలిపివేయాలన్న తమ డిమాండ్లను విస్మరిస్తున్నారంటూ స్థానిక నివాసితులు దానిని తీవ్రంగా వ్యతిరేకరించారు. దాంతో ఒడిశా రాష్ట్ర కాలుష్య నియంత్రణ మండలి దానిని రద్దు చేయాల్సి వచ్చింది.
దక్షిణ ఒడిశాలోని అన్ని ప్రజా ఉద్యమాలతో కలిసి నియమగిరి సురక్షా సమితి ఈ ఉద్యమాలన్నింటికీ నిరంతరం సంఘీభావం, మద్దతు తెలియజేస్తూ వచ్చింది. ఆదివాసీల భూమిని, కొండలను, అడవులను, నదులు మరియు సెలయేళ్లను రక్షించుకోవడానికి ఐక్య పోరాటం చేయాలని పిలుపునిచ్చింది.
ఫలితంగా, సిజిమాలి మరియు కుట్రుమాలి రెండింటిలోనూ చురుగ్గా పాల్గొంటున్న నియమగిరి సురక్షా సమితి సలహాదారు, సోషలిస్ట్ పీపుల్స్ కౌన్సిల్ జాతీయ సంపాదకులు లింగరాజ్ ఆజాద్, మార్చి 25 నుండి ఇప్పటికీ భవానీపట్న జైలులోనే మగ్గుతున్నారు. ఒక కేసులో ఆయనకు బెయిల్ లభించినప్పటికీ, మరో తప్పుడు కేసు కారణంగా ఆయన జైలు నుండి బయటకు రాకుండా ఆంక్షలు విధించారు.
తువామల్ రాంపూర్ బ్లాక్లోని మఝిగావ్ గ్రామానికి చెందిన ‘మా మాటి మాలి సురక్ష మంచ్’ ప్రముఖ సభ్యుడు హిరమల్ నాయక్ను కూడా పోలీసులు ఆగస్టు 28న అరెస్ట్ చేశారు. ఆయన ఇప్పటికే 2025 ప్రారంభంలో కొద్ది నెలలు జైలు శిక్ష అనుభవించారు. ఆయనపై కూడా కొత్తగా బూటకపు కేసు బనాయించడంతో, సెప్టెంబర్ 11న తువామల్ రాంపూర్ కోర్టు ఆయనకు బెయిల్ నిరాకరించింది.
లాదా సికాక, లింగరాజ్ ఆజాద్, హిరమల్ నాయక్ వంటి నాయకులను అరెస్ట్ చేయడం లేదా కొందమల్, తలాంపదర్ గ్రామస్తులపై దిగ్బంధం విధించడం విడివిడిగా లేదా యాదృచ్ఛికంగా జరిగిన సంఘటనలు కావని మా గట్టి నమ్మకం. ఒడిశాలో ఏ విధంగానైనా సరే మైనింగ్, పారిశ్రామికీకరణను ముందుకు తీసుకెళ్లడానికి నేరన్యాయ వ్యవస్థను దుర్వినియోగం చేస్తున్నారు.
ఇటీవలి నెలల్లో, కేంద్ర మరియు రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు తూర్పు కనుమల పర్వత శ్రేణిలోని బాక్సైట్ గనులను ఒకదాని తర్వాత ఒకటిగా వివిధ కంపెనీలకు లీజుకు ఇస్తున్నాయి. ఉదాహరణకు:
నాందాపూర్ బ్లాక్లోని బాల్డా బాక్సైట్ గనిని అదానీకి;
నారాయణపట్న బ్లాక్లోని కర్ణపొడికొండ గనిని, తువామల్ రాంపూర్లోని కర్లాపట్ గనిని వేదాంతకు;
పత్తంగి సెరుబంధ గనిని నాಲ್కో (NALCO) సంస్థకు కేటాయించారు.
రాయగడ జిల్లా కాశిపూర్-టిక్రి ప్రాంతంలో మరో నాలుగు బాక్సైట్ గనుల వేలం ప్రక్రియ కొనసాగుతోంది. ఒడిశా అల్యూమినియం రంగంలో, అదానీ సంస్థ 1.10 లక్షల కోట్ల రూపాయల పెట్టుబడి పెట్టేందుకు భారీ ప్రయత్నాలు చేస్తోంది.
మొత్తంగా, స్థానిక ప్రజలు, ముఖ్యంగా దళితులు, ఆదివాసీ సముదాయాలు తమ జీవనోపాధిని, ఇళ్లను, సాంస్కృతిక వారసత్వాన్ని రక్షించుకోవడానికి ఈ మైనింగ్ కంపెనీలను ప్రతిఘటిస్తున్నాయి. అనేక ప్రాంతాలలో మైనింగ్ కార్యకలాపాలను విజయవంతంగా అడ్డుకున్నాయి. పర్యావరణవేత్తలు, వివిధ రాజకీయ సమూహాలు, కార్మిక సంఘాలు, ప్రజాస్వామ్య సంఘాలు, రిటైర్ అయిన ప్రభుత్వాధికారులు కూడా మైనింగ్ కార్యకలాపాలను నిలిపివేయాలని ఒడిశా ప్రభుత్వాన్ని కోరుతున్నారు.
అందువల్ల, మైనింగ్ కంపెనీలకు సహకరించడానికి రాజ్యయంత్రాంగం, పోరాటంలో బలంగా ఉన్న కొందమల్, తలాంపదర్ వంటి గ్రామాలలో స్థానిక నాయకుల అరెస్టులు చేపట్టింది; గ్రామాలను దిగ్బంధించింది. మైనింగ్కు వ్యతిరేకంగా సాగుతున్న ఉద్యమాన్ని అణచివేయడం, అదే సమయంలో మైనింగ్కు అనుకూలంగా రోడ్లు, రైల్వేలు వంటి రవాణా మౌలిక సదుపాయాలను వేగంగా అభివృద్ధి చేయడానికి మార్గం సుగమం చేయడమే దీని ప్రధాన ఉద్దేశం. మైనింగ్ కంపెనీలకు వ్యతిరేకంగా గొంతు ఎత్తడం నేరమని, ఆ గొంతును అణచివేస్తామని వారు స్పష్టమైన సందేశం ఇస్తున్నారు.
మైనింగ్ను సులభతరం చేయడం కోసం ప్రజాస్వామిక స్వరాలన్నింటినీ అణచివేయడానికి ఒడిశా ప్రభుత్వం అనుసరిస్తున్న ఈ వైఖరి భవిష్యత్తులో మరింత భయానక పరిస్థితులకు దారితీస్తుందని మేము తీవ్రంగా ఆందోళన చెందుతున్నాము. తమ భూమిని కాపాడుకోవడానికి పోరాడుతున్న ప్రజలపైన పోలీసులు పాల్పడిన హింసకు 2000 సంవత్సరంలో కాశిపూర్, 2006లో కళింగనగర్ ఘటనలే ప్రత్యక్ష సాక్ష్యాలు. “అభివృద్ధి” పేరుతో, రాజ్యాంగంలోని ఐదవ షెడ్యూల్ కింద రక్షించబడుతున్న కాశిపూర్, తువామల్ రాంపూర్ ప్రాంతాలు వేగంగా ఘర్షణ వాతావరణ ప్రాంతాలుగా మారుతున్నాయి.
అంతేకాకుండా, విచక్షణారహితంగా మైనింగ్ చేయడం వల్ల తూర్పు కనుమల పర్వత శ్రేణిలోని జీవవైవిధ్యానికి, జల వనరులకు పూడ్చలేని నష్టం వాటిల్లుతుంది; ఇది మొత్తం ఒడిశాపైన తీవ్ర ప్రభావం చూపుతుంది. వాతావరణ మార్పుల సంక్షోభం రోజురోజుకూ తీవ్రమవుతున్న తరుణంలో, ఇటువంటి మైనింగ్ పరిశ్రమల ద్వారా వచ్చే భారీ లాభాలు రాష్ట్రం వెలుపలికి వెళ్లి కేవలం శక్తివంతమైన ప్రైవేట్ వ్యక్తులకే చేకూరుతుండటంతో, భావితరాల భవిష్యత్తు అంధకారంలోకి కూరుకుపోవడం ఖాయం.
ప్రజాస్వామ్య విలువలను, రాజ్యాంగ హక్కులను, దేశ చట్టాలను గౌరవించాలని, ఈ ఐదవ షెడ్యూల్ ప్రాంతాలలో శాంతిభద్రతలను, సహజీవనాన్ని వెంటనే పునరుద్ధరించేలా చర్యలు తీసుకోవాలని మేము ప్రభుత్వాన్ని గట్టిగా కోరుతున్నాము.
ఆందోళన చెందుతున్న పౌరులుగా మా డిమాండ్ లు:
లాదా సికాక, లింగరాజ్ ఆజాద్, హిరమల్ నాయక్లను వెంటనే విడుదల చేయాలి.
గ్రామస్తులు తమ దైనందిన జీవితాన్ని, జీవనోపాధి కార్యకలాపాలను యథావిధిగా కొనసాగించేలా కొందమల్, తలాంపదర్ గ్రామాల నుండి సాయుధ పోలీసు బలగాలను ఉపసంహరించుకోవాలి.
బాక్సైట్ మైనింగ్ లీజులన్నింటినీ రద్దు చేయాలి. తద్వారా శతాబ్దాలుగా ఈ ప్రాంతాన్ని కాపాడుకుంటూ వస్తున్న, తమ భూములు, కొండలు, నదులు, దైవాల ఈ నిర్లక్ష్యపు విధ్వంసం వల్ల ఎలాంటి శాశ్వత ప్రయోజనం లేదని భావిస్తున్న ప్రజల ప్రజాభిప్రాయాన్ని గౌరవించాలి.
సంతకాలు చేసినవారు: ప్రఫుల్ల సామంతరా, పర్యావరణవేత్త, కృష్ణ మహంతి, గాంధీవాది, సుధీర్ పత్న్యాయక్, జర్నలిస్టు, సామాజిక కార్యకర్త, బిశ్వాప్రియ కానుంగో, అడ్వకేట్, మానవహక్కుల కార్యకర్త, రంజన పాధి, రచయిత్రి స్త్రీవాద కార్యకర్త తదితరులు
